ตระเวนดูมวยไทยในยุโรป
เคยดูมวยไทยกันหรือเปล่าคะ ? ถ้าเคยดู เคยดูในทีวี ดูตามงานวัด หรือว่าดูที่สนามมวยราชดำเนิน ? ช่วงหลายปีที่ผ่านมาในต่างประเทศ มวยไทยไปโด่งดังสร้างชื่อเสียงอย่างมาก เลยขอพาตะลุยไปดูมวยไทยที่เมืองนอก
ก็อย่างที่นางเอกในหนังเรื่อง Million Dollar Baby บอกว่า “ทุกอย่างที่เกี่ยวกับมวยคือเรื่องที่ผิดธรรมชาติ” ไม่ว่าจะเป็นท่าชก การแข่งขัน การตัดสิน หรือสังคมนักมวย ทุกอย่างไม่ใช่เรื่องจริง สิ่งที่เกิดขึ้นเหมือนเรื่องสมมติที่จงใจทำให้ผิดปกติ ในหนังเรื่องนี้ นางเอกเป็นคนจน ทำงานเป็นเด็กเสิร์ฟ แล้วเธอเลือกที่จะก้าวสู่การเป็นนักมวย เพราะเชื่อว่ามันทำให้เธอสามารถลืมตาอ้าปากได้ ก็ไม่ต่างจากนักมวยในบ้านเราที่บอกว่ากีฬามวยเป็นกีฬาของคนจน มันไม่ใช่กีฬาสำหรับออกกำลังกายธรรมดาๆ และมันไม่ใช่เรื่องของการแพ้ชนะธรรมดา
ในสายตาของฝรั่ง ธรรมชาติของเขาชอบกีฬาประเภทต่อสู้อยู่แล้ว พอได้เห็นศิลปะแม่ไม้มวยไทยสารพัดท่าที่ล้วนแต่สามารถทำให้ถึงแก่ชีวิตได้ในทันที เขาจึงมองว่ามวยไทยเป็นกีฬาสุดอันตรายที่สามารถฆ่าคนได้ด้วยมือเปล่า ในบางประเทศถึงกลับมีกฎห้ามการใช้ “ศอก” ซึ่งก็ทำเอาบ้านเรา ซึ่งเป็นต้นตำรับต้องทำหนังสือทักท้วงบ่อยๆ เพราะศอกถือเป็นเอกลักษณ์และอาวุธสำคัญของมวยไทยที่ขาดไม่ได้
ส่วนรูปแบบการจัดการแข่งขันมวยในยุโรปนั้น เขาก็ไม่ได้มองว่ามวยเป็นกีฬาของการแข่งขันอย่างเดียว แต่เขามองว่ามันเป็นเหมือนการแสดงถึ่งโชว์ โปรโมเตอร์ฝรั่งมักนำรูปแบบของเอนเตอร์เทนเมนต์เข้ามาจัดการแข่งขัน นำกีฬาและบันเทิงเข้ามาผสมผสานกัน
สนามมวยในยุโรป กับสนามมวยในบ้านเราจึงแตกต่างกัน เหมือน “คอนเสิร์ตฮอลล์” กับ “บ่อนไก่” ที่คนไทยใช้เรียกเวทีมวยลุมพินี
ในต่างประเทศ สนามมวยอาจจัดในสนามยิม โรงละคร ศาลากลางเมือง คอนเสิร์ต ฮอลล์ หรือสนามกีฬากลางเมือง โดยพิธีกรในชุดทักสิโด้กับบทพูดสนุกสนานที่ช่วยให้คนดูคึกคัก ดนตรี แสงสี สปอร์ตไลท์ มัลติมีเดีย พรมแดง การแนะนำนักมวย สาวสะโพกดินระเบิดนั่งน้อยที่ถือป้ายยก การแสดงคั่นรายการ การประกวดนางงาม การเดินแบบ หรือคอนเสิร์ต
ที่เยอรมัน ดิฉันตะลึ่งกับสาวบราซิลสะโพกดินระเบิดที่แสนจะเซ็กซี่เกินเหตุ กับการถือป้ายยก สาวหุ่น เนื้อ นม ไข่ สาวๆ อย่างนี้ ถ้าที่เมืองไทย ไม่มีโอกาสได้เห็นเด็ดขาด เพราะเวทีมวยเมืองไทย ยังห้ามผู้หญิงขึ้นอยู่ ยกเว้นการแข่งขันมวยหญิง
ว่าไปแล้ว เวลาที่ฝรั่งเกิดบ้าอะไรขึ้นมา เขาก็บ้ากันจริงๆ จังๆ เหมือนอย่างที่เรารู้ๆ เห็นกันบ่อยๆ เหมือนเวลาบ้ามวยไทยขึ้นมา พวกนี้ถ้าได้มีโอกาสชกขึ้นเวที เมื่อได้ ตายเป็นตาย ชกเป็นชก ไม่มีออม ยิ่งตัวใหญ่ๆ ซัดกันที เวทีจะพังเอา
เหมือนการแข่งขันที่สโลวสาเนีย ซึ่งทำเอาฉันหัวใจจะวายเอาให้ได้ เมื่อมวยมือใหม่ของสโลวาเนีย เจอกับกระดูกมวยจากเมืองไทย โปรโมเตอร์จงใจจะให้คนดูได้เห็นความอันตรายของแม่ไม้มวยใจเป็นขวัญตา จึงจงใจเอากระดูกอ่อนมาเจอกระดูกแข็ง เรียกว่าไม่ตายก็บุญนักหนาแล้ว แต่ถึงกระนั่น พ่อไก่ต้มสโลวาเนีย ก็ยังอุตส่าห์เดินเข้าใส่นักมวยไทยจนถูกชกเลือดแตกเลือดอาบ น่าสยดสยองเหลือเกิน
ประเทศสโลวาเนียถึงจะเป็นประเทศไม่ใหญ่ แต่เขาจัดการแข่งขันมวยไทยอย่างยิ่งใหญ่มาก โดยจัดที่สนามกีฬากลางเมือง เหมือนสนามหลวงบ้านเรา มีส่วนที่นั่งซึ่งเก็บเงิน และส่วนยืนรอบนอกที่ดูฟรี
เวทีจัดออกเป็นสองส่วน คือเวทีแข่งขันและเวทีส่วนที่เหมือนเวทีคอนเสิร์ต มีแสง สี เสียง และการถ่ายทอดสด การประกวดเดินแบบ ซึ่งคอนเสิร์ตและสาวๆ ที่เข้าประกวด ก็สวยๆ กันทั้งนั้น ในชุดราตรีที่หรูหราท่ามกลางการแข่งขันมวย แถมมิสสโลวาเนีย ยังมาเป็นกรรมการตัดสินกันเองอีก หลังจากนั้นก็มีการจัดคอนเสิร์ตต่อ
ต่อจากสโลวาเนีย ไปดูมวยอีกที คราวนี้ไปไกลถึงเมืองคาลินินกราด (Kaliningrad) ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของรัสเซีย โดยโปรโมเตอร์จัดการแข่งขันเป็นนักร้องชื่อ “มร.ยูริ” จัดที่ศาลากลางเมือง ห้องแอร์เย็นฉ่ำ และมีการจัดแสง สี เสียง ไม่ต่างจากงานคอนเสิร์ต และแน่นอนโปรโมเตอร์ขึ้นจัดคอนเสิร์ตบนเวทีมวยด้วย
อีกแบบหนึ่งที่ทำให้รูปแบบเกมบ้านเขา สนุกคือการจัดการแข่งขันแบบปิรามิด ซึ่งเป็นการแข่งแบบแพ้คัดออก ไปจนถึงผู้ชนะสุดท้าย ทำให้เกมสนุกและตื่นเต้นมากขึ้น แต่อย่างไรก็ตาม การจัดคู่มวยให้คู่คี่สูสีดูสนุกเหมือนในบ้านเรา ก็เป็นเรื่องที่ยากกว่า เพราะในต่างประเทศ ไม่ได้มีนักมวยที่มากทั้งจำนวนและฝีมือเหมือนในบ้านเรา ให้โปรโมเตอร์ประกบคู่อย่างสูสีดุเดือด ดังนั้น โปรโมเตอร์มวยในยุโรปจึงต้องร่วมมือกันส่งนักมวยข้ามประเทศเพื่อประกบคู่แข่งขัน
กลับมาที่การจัดการแข่งขันมวยที่หรูหราที่สุด เห็นจะเป็นที่กรุงปราก สาธารณรัฐเช็ก ซึ่งที่นั่นมวยไทยได้รับการโปรโมตอย่างมาก คนเช็กรู้จักมวยไทยเป็นอย่างดี รวมทั้งเช็กมีนักมวยดีๆ หลายคนที่ขึ้นชื่อ
ที่นี่การจัดมวยจัดในโรงละครเก่าแก่ ซึ่งสถานที่แห่งนี้ใช้จัดละครและบัลเล่ต์ เป็นเหมือนโรงละครโอเปร่าที่มีชั้นๆ ขึ้นไปสามชั้น การจัดการแข่งขันเหมือนจัดกาลาดินเนอร์ คนใส่สูทไปดูมวยกัน ระหว่างการแข่งขันมีการเต้นโชว์กลายชุด บรรเลงไวโอลินเพลงคลาสสิคด้วย
อย่างไรก็ตาม ถึงแม้รูปแบบกรจัดการแข่งขันจะแตกต่างจากที่เมืองไทย แต่สิ่งที่มวยฝรั่งฝันคือโอกาสสักครั้งในชีวิตที่จะได้ประลองฝีมือกับนักชกอันตรายจากเมืองไทย หรือการขึ้นชกเวทีมวยของจริงที่เมืองไทย แต่ปัญหาที่ได้ยินมาในตอนนี้ก็คือการขาดแคลนผู้ตัดสินที่ได้มาตรฐาน
สรุปแล้ว สีสันของมวยไทยในยุโรป เป็นเรื่องของการจัดสนามที่ บรรยากาศ และเกมการแข่งขัน สร้างความบันเทิง คึกคัก เร้าใจ ให้แก่ผู้ชม ขณะที่การจัดการแข่งขันมวยไทยในประเทศไทย คือสนามที่เก่าคร่ำคร่า ความเชื่อศักดิ์สิทธิบางอย่างที่แตะต้องไม่ได้ และการพนันขันต่อ
มันอาจคือความแตกต่าง แต่มีสิ่งที่คนทุกเชื้อชาติมองหาเหมือนๆ กัน นั่นคือ “เกมกีฬาการต่อสู้ที่ตื่นเต้นเร้าใจ”